را هم به رفتن ضم مىكند يا نه ؟ جواب : اظهر اين است كه عدم قصد اقامه كافى است وقصد عدم اقامه ضرور نيست ولكن أحوط است واظهر ضم ذهاب است به اياب ودر روزه احتياط كند وقضا كند وجوبا . 283 : سؤال : هر گاه كسى بسيار شك كند در نماز استيجار يا نمازى كه احتياطا قضا مىكند حكم آن به نماز فريضة يوميه خودش سرايت مىكند يا نه ؟ جواب : اظهر اين است كه حكم كثير الشك جارى است در آنچه شك در آن بسيار مىكند وسرايت به غير آن نمىكند ، حتى اينكه هر گاه كسى در قرائت مثلا بسيار شك مىكند نه در ساير اجزاى نماز ، همان در قرائت بنا را بر عدم اعتنا به شك مىگذارد نه در ساير اجزاء . 284 : سؤال : هر گاه كسى أذكار وادعيه نماز را سهوا يا غفلتا غلط بخواند آيا سجده سهو بايد بكند يا نه ؟ وهمچنين هر گاه اجزاى سوره را غلط بخواند يا در سوره كلمه‌اى سهوا زياد كند به گمان اينكه اين از قرآن است سجده سهو بايد بكند يا نه ؟ جواب : سجده سهو براي هر زياد وكم كردن سهوا ، خوب است ، ولكن اظهر اين است كه واجب نيست الا در چهار موضع ، يكى تكلم سهوا يكى سلام بي موقع سهوا ويكى فراموش كردن تشهد ويكى شك در ميان چهار وپنج بعد از اكمال سجدتين ودر فراموش كردن يك سجده هم ، كمال تأكيد دارد ونزديك به وجوب است . 285 : سؤال : در حالت قرائت كسى شك كند كه آيا تشهد اين ركعت دوم را نخوانده‌ام يا يك سجده از اين ركعت به جا نياورده‌ام ومىداند كه أحدهما شده است ، چه كند ؟ جواب : أحوط اين است كه بنشيند وهر دو را به جا آورد وبرخيزد ودر كتاب " جواب و ( 1 ) سؤال " دوم ، تحقيق آن شده .

--> 1 : كتاب " السؤال والجواب " يا : جواب وسؤال ، همين كتاب است كه جامع الشتات ناميده مىشود . مرحوم ميرزا ابتدأ كتابي را تحت اين عنوان نوشته سپس سؤال وجواب هاى زيادى در دفتر كأرش جمع مىگردد . . . كه مجددا به كتاب قبلي افزوده مىشود منظورش از " دوم " همان است كه قبلا نوشته بوده همان طور كه در مقدمه بيان گرديد وممكن است دفتر أول ودوم با هم به مردم ارائه شده سپس از مرحله دوم دفتر سوم نيز بدان افزوده شده است آنچه مسلم است تنها دو بار منتشر شده است .